Popol Vuh IV, 3

E ora ei tur e tribunan a bolbe bini huntu pa reuní i deliberá. ‘Kiko nos lo hasi ku nan? Ta sigur ku nan naturalesa ta elevá,’ asina nan di ora nan a reuní di nobo pa deliberá. ‘Wèl bon, nos ta bai vigilá nan i mata nan,  nos ta ban arma un trampa pa kue nan aden, nos ta arma nos ku flecha i eskudo. Akaso nos no ta gran kantidat di hende? Mester sòru pa ni un, ni dos di entre nos no ked’atras.’ Asina nan a papia ora nan a bini huntu pa deliberá. Anto tur e pueblonan a kue arma. Masha hopi guerero tabatin ora tur e pueblonan a bini huntu pa mata nan.
Mientrastantu Balam-Quitzé, Balam-Acab, Mahucutah i Iqui-Balam tabata riba seru Hacavitz, e seru ku e nòmber akí. Nan tabat’ei pa salba nan yunan riba seru.
I nan hendenan no tabata muchu, nan no tabata na kantidat grandi manera kantidat di e pueblonan. Kabes di e seru kaminda nan tabatin asiento no tabata espasioso i p’esei e tribunan a disidí di mata nan ora nan tur a reuní, nan tabata partisipá den reunion, i nan tur a lanta.
Asina antó, reunion di tur e pueblonan a bai, nan tur armá ku nan flecha i nan eskudo. No tabata posibel konta e kantidat enorme di nan arma; tabata masha bunita pa mira tur e hefenan i tur e baronnan i ta klaro ku tur ta kumpli ku nan òrdu.
‘Ta sigur ku lo destruí nan, i pa loke ta Tohil, lo e ta nos dios, nos lo ador’é si nos hasié prizonero,’ asina nan ku nan a papia. Pero Tohil tabata sa tur kos i Balam-Quitzé, Balam-Acab i Mahukutah tambe tabata sa. Nan ei a skucha tur kos planiá pasobra nan tabata keda lantá sin deskansá, fo’i ora e guereronan a kue arma.
Mesora tur e guereronan a lanta i subi kaminda, ku e intenshon di  presentá anochi. Pero tur e guereronan no a alkansá, nan a keda tene warda riba kaminda, i despues Balam-Quitzé, Balam-Acab i Mahukutah a derotá nan.
Nan tur a keda tene warda riba kaminda i nan no a sinti nada, i finalmente nan a pega soño. Djis asina a kuminsá ranka nan sehanan i nan barba; kaba a kita e adornonan di metal for di nan nèk, nan korona- i koyarnan. I a kita e puñonan di plata di staf di e kabesantenan. A hasi asina pa kastigá nan i pa humiá nan i duna nan prueba di potensia di e hendenan kiché.
Asina nan a spièrta, nan ker a tuma nan korona i nan staf, pero nan no por a haña ni e puñonan di plata ni nan korona. ‘Ta ken a kita nos kosnan? Ta ken a ranka nos barbanan? Di unda nan a bini bin hòrta nos metalnan presioso?’ Tur e guereronan tabata puntra. ‘Pero nan lo no logra hinka miedu den nos. Ban drenta ku forsa den nan siudat i nos ta bolbe mira unda tur nos plata a keda; ta esaki nos ta bai hasi ku nan,’ tur e tribunan a palabrá asina i ta sigur ku nan lo kumpli ku nan palabra.
Entretantu kurason di e saserdote- i e sakrifikadónan den kabes diseru ayá tabata trankil. I despues ku nan a konsultá Balam-Quitzé, Balam-Acab, Mahucutah i Iqui-Balam, nan a konstruí na rant di nan siudat un muraya rònt i nan a ser’é ku tabla i sumpiña. Kaba nan a traha poko pòpchi na forma di hòmber, i pone nan sinta na rei riba e muraya; a duna nan arma, eskudo ku flecha i a pone korona di metal riba nan kabes. Esaki ta loke nan a pone pa dòrna e simpel pòpchi- i manikinnan ei, a dòrna nan ku e plata di e tribunan ku nan a bai hòrta na kaminda i ku esaki nan a dòrna e pòpchinan.
Nan a traha algun roi rònt di e siudat i mesora nan a pidi Tohil konseho: ‘Nan lo mata nos? Nan lo vense nos?’ Nan kurason a puntra Tohil.
‘No aflihí! Mi t’aki. Asina boso ta mustra nan. No sinti miedu’ el a bisa Balam-Quitzé, Balam-Acab, Mahucutah i Iqui-Balam, kaba a duna nan e abeha machu- i maribombanan. Esaki ta loke nan a bai buska pa trese. I ora nan a bini, nan a pone e insektonan den kuater tapara grandi ku nan a buta rònt di e siudat. Nan a sera e abeha machu- i maribombanan den e taparanan, pa ku nan, kombatí e pueblonan.
Agentenan di e tribunan tabata vigilá e siudat na distansia, nan tabata spioná i opservá e siudat. ‘Nan no ta na gran kantidat,’ nan a komentá. Pero loke nan a mira ta e pòpchinan i e manikinnan so ku tabata zuai ku kalma, i nan flecha- i eskudonan. Ta sigur ku nan tabatin aparensia di hende hòmber. Di bèrdat nan tabatin aspekto di sòldá ora e tribunan a mira nan, i e tribunan tur a bira kontentu, pasobra nan no a mira muchu sòldá.
E tribunan tabata na gran kantidat; no tabata posibel konta hende, e guereronan i e sòldánan ku tabata bai mata Balam-Quitzé, Balam-Acab, Mahucutah, kendenan tabata den seru Hacavitz, nòmber di e lugá kaminda nan tabata. 

Awor nos ta bai konta kon nan yegada a bai.

(trasladá pa Lucille Berry-Haseth)